مهره‌ها توسط دیسک و دو مفصل کوچک به نام “مفصل فاست” به یکدیگر متصل می‌شوند؛ این دیسک تشکیل شده از بافت‌های رابط محکم نگهدارنده‌ی یک مهره روی مهره دیگر، به مثابه ضربه‌گیر و محافظ بین مهره‌ای عمل می‌کند و مانع سایش آنها روی یکدیگر می‌شود. دیسک و مفصل‌های فاست حرکت مهره‌ها را ممکن می‌سازند و به ما اجازه می‌دهند تا گردن و کمر را خم کنیم و بچرخانیم. دیسک گردن از لایه خارجی یا محیطی محکمی به نام “آنولوس فیبروزوس” و مرکز ژلاتینی مانندی موسوم به “نوکلئوس پولپوزوس” تشکیل می‌شود که مرکز آن در پیامد بالا رفتن سن به تدریج آب خود را از دست می‌دهد و در نتیجه از خاصیت ضربه‌گیری و حفاظتی دیسک کاسته می‌شود. لایه محیطی دیسک نیز به موازات تحلیل رفتن آن، پاره می‌شود و در نتیجه جابه‌جا شدن مرکز دیسک (بیماری پارگی یا فتق دیسک گردن) از راه شکاف پدید آمده در لایه محیطی و راه یافتن آن به درون فضای اشغال شده توسط عصب‌ها و نخاع ممکن می‌گردد. سپس دیسک گردن برجسته به عصب‌ها فشار می‌آورد و موجب برانگیختن درد، کرختی یا بی‌حسی، گزگز کردن یا ضعف در شانه‌ها یا بازوها می‌شود. متخصص ستون فقرات هنگام معاینه بیمار، واکنش‌ها، حس و قدرت بازوها را بررسی می‌کند تا از میزان تأثیرگذاری فتق دیسک اطلاع یابد. این بیماری به ندرت به نخاع فشار وارد می‌کند یا باعث بروز مشکل در پا می‌شود.

علت بوجود آمدن دیسک گردن

دیسک گردن معمولاً به موازات پا به سن گذاشتن در نتیجه فرایندی موسوم به تحلیل دیسک به گونه‌ای متلاشی می‌شوند که فضاهای بین مهره‌ها کاهش و احتمال فتق و بیرون زدگی دیسک گردن را افزایش می‌یابد.خم کردن رو به جلوی گردن، حالت اندامی نامناسب (قوز کردن) به ویژه هنگام خوابیدن یا نشستن، فعالیت‌های درگیر کننده‌ی بازوها در جلوی بدن (برای مثال: ظرف شستن، رانندگی و …) و بلند کردن اشیاء چهار حرکتی هستند که همگی هر روز انجام می‌دهیم و در صورت تکرار، طول کشیدن یا شدید بودن به بیرون زدگی دیسک گردن دامن می‌زنند.

دلایل و علت دیسک گردن در ادامه ذکر شده است:

صدمه دیدن گردن یا کمر و پشت بدن

رگ به رگ شدن و پیچ خوردن

بلند کردن اشیاء به شیوه نامناسب

چاقی

استعمال دخانیات

علائم و نشانه ها

از جمله علائم دیسک گردن درد تیرکشنده یا سنگین، گرفتگی یا اسپاسم عضله، ضعف، گزگز کردن یا درد ارجاعی می باشد. اما این نکته را به خاطر بسپارید که فتق دیسک گردن گاهی اوقات با هیچ علامتی همراه نیست و به اصطلاح بیمار دچار پارگی دیسک بدون علایم دیسک گردن می‌شود. دیسک بین مهره‌ای برجسته (بیرون زدگی) یا فتق‌دار می‌شود، اما اگر به عصب یا نخاع فشار نیاورد، علائمی مانند درد نیز بروز نخواهد یافت. اکنون بهتر است به معرفی نشانه های دیسک گردن  بپردازیم که بسته به محل فتق یا برجستگی دیسک در هر بیمار با بیمار دیگر متفاوت است. بیمار در صورت ابتلا به این بیماری با علائم زیر مواجه خواهد شد:

گردن درد

شانه درد

خشکی یا گرفتگی عضله‌های گردن

درد منتشر شونده یا سرایت کننده به بازو(ها): این نوع درد را درد ارجاعی یا رادیکولوپاتی گردن نیز می‌گویند.

تشخیص

دربعضی ازمواقع پزشک برای تشخیص دقیق تر علل دیسک گردن و گرفتن تصاویری از علت گردن درد و دیسک گردن  آزمایش های عکس برداری را توصیه میکند.

ابتلا به فتق دیسک گردن و موقعیت آن غالباً به کمک ارزیابی بالینی کامل جهت تعیین ویژگی و محل درد و معاینه گردن و بررسی دقیق هر گونه ضعف، بی‌حسی یا واکنش غیرطبیعی تشخیص داده می‌شود. تصاویر پرتونگاری (اشعه ایکس)، مقطع‌نگاری رایانه‌ای (سی.تی.اسکن) و تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (ام.آر.آی.) برای تأیید تشخیص پزشک مورد استفاده قرار می‌گیرند. اگرچه در تصاویر اشعه ایکس، خارها یا زائده‌های استخوانی و باریک شدن فضای دیسک در نتیجه تحلیل رفتن و پیر شدن ستون فقرات مشخص می‌شود، اما فتق دیسک گردن یا عصب‌های ستون فقرات آشکار نمی‌شود.

ام.آر.آی. و سی.تی. اسکن تصاویر جامع‌تری از تمام اجزاء ستون فقرات (مهره‌ها، دیسک‌ها، نخاع و عصب‌ها) به دست می‌دهد و اکثر موارد این بیماری در آنها معلوم می‌شود. ضمناً بررسی‌های الکتریکی (هدایت عصبی) نیز به منظور جستجوی نشانه‌ها یا شواهد آسیب عصبی ناشی از فتق دیسک به کار برده می‌شوند.

 

درمان

بیرون زدگی و پارگی دیسک گردن بیماری نسبتا شایعی می باشد، ا اما خبر خوش این است که اکثر ما بدون نیاز به جراحی بهبود خواهیم یافت و معمولاً درمان دیسک گردن بدون جراحی مانند فیزیوتراپی دیسک گردن و کمر و حرکات اصلاحی و ورزش دیسک گردن می باشد. همچنین از این روش های می توان بعد از عمل جراحی دیسک به منظور توانبخشی بعد از درمان پارگی دیسک گردن  بیمار نیز استفاده کرد.

در ادامه روش ها و راه های درمان دیسک گردن ذکر خواهد شد. پزشک با توجه به شرایط بیماری بهترین روش را برای وی تجویز خواهد کرد.اولین مرحله در درمان دیسک گردن استراحت است .استراحت گردن با بی حرکت کردن آن حاصل می شود .